Khi một lô vật liệu xây dựng hoặc quần áo nhập khẩu bị tạm giữ vì thiếu nhãn, cần xác định cơ quan kiểm tra đang xem xét vi phạm về nhãn, kinh doanh hàng không rõ nguồn gốc hay vi phạm trong hoạt động nhập khẩu. Mỗi hành vi có căn cứ và mức xử lý riêng.
Kiểm tra chứng từ theo đúng lô hàng

Đối chiếu tờ khai hải quan, hóa đơn, hợp đồng, chứng từ vận chuyển và chứng từ xuất xứ nếu có. Kiểm tra tên, số lượng, chủng loại và dấu hiệu nhận diện có khớp hàng bị tạm giữ hay không. Chứng từ xác định được nguồn gốc vẫn cần được xem xét cùng yêu cầu ghi nhãn áp dụng cho lô hàng.
Theo khoản 13 Điều 3 Văn bản hợp nhất 03/VBHN-BCT, hàng lưu thông bị xác định là không rõ nguồn gốc, xuất xứ khi thiếu căn cứ xác định nơi sản xuất hoặc xuất xứ. Căn cứ có thể gồm nhãn, bao bì, tài liệu kèm hàng, hợp đồng, hóa đơn hoặc tờ khai hải quan. Ví dụ, với lô quần áo thiếu nhãn phụ, hãy đối chiếu số lượng, mã hàng và chủng loại trên chứng từ với hàng thực tế. Nếu chứng từ xác định được nguồn gốc, vẫn phải kiểm tra riêng nghĩa vụ ghi nhãn.
Mức phạt phụ thuộc hành vi và giá trị hàng vi phạm
Nếu có đủ căn cứ xác định kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ, đối chiếu Điều 17 Nghị định 98/2020/NĐ-CP và Nghị định 24/2025/NĐ-CP. Mức cơ bản đối với cá nhân có thể là cảnh cáo hoặc phạt 300.000–500.000 đồng nếu hàng vi phạm có giá trị dưới 1 triệu đồng, hoặc phạt 40–50 triệu đồng nếu giá trị từ 100 triệu đồng trở lên. Với các mức giá trị ở giữa, xem bảng mức xử phạt theo Điều 17.
Khoản 12 Điều 17 quy định các trường hợp áp dụng mức gấp đôi khung cơ bản, chẳng hạn chủ thể vi phạm là người nhập khẩu hoặc mặt hàng là xi măng. Theo khoản 4 Điều 4, tiền phạt đối với tổ chức gấp đôi mức áp dụng cho cá nhân đối với cùng hành vi. Khoản 13 và khoản 14 Điều 17 quy định tịch thu tang vật, trừ trường hợp áp dụng biện pháp buộc tiêu hủy theo điểm a khoản 14, và buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp theo điểm b khoản 14. Xem Điều 4 và Điều 17 văn bản hợp nhất 03/VBHN-BCT.
Nếu biên bản ghi vi phạm về nhãn
Khi phát hiện vi phạm ghi nhãn trong quá trình nhập khẩu, đối chiếu Điều 23 Nghị định 169/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 01/07/2026. Với hành vi xảy ra trước ngày này, cần đối chiếu điều khoản chuyển tiếp. Khi hàng nhập khẩu đã lưu thông, nếu có nhãn gốc bằng tiếng nước ngoài nhưng thiếu nhãn phụ tiếng Việt thuộc diện bắt buộc, đối chiếu điểm b khoản 1 và khoản 2 Điều 31 Nghị định 119/2017/NĐ-CP. Các quy định này được sửa đổi tại khoản 48 và 49 Điều 2 Nghị định 126/2021/NĐ-CP. Đề nghị ghi rõ chứng từ đã xuất trình, phần hàng bị xem xét và căn cứ định giá trong biên bản. Với hàng đóng gói lại để phân phối, xem thêm cách ghi nhãn và lưu chứng từ theo lô hàng.
Xem thêm chuyên mục Hình sự và xử phạt.
Nguồn: Vp Luật Sư Thu Huế